شما اینجا هستید

قبض و بسط تئوریک شریعت

 

:متن پشت جلد: مراد اصلي قبض و بسط تئوريك شريعت به حلّ نزاع فقه سنّتي و پوياست، نه مدرنيزه كردن دين،‌ نه تأويل يا تكميل شريعت و نه نسبي كردن يا انكار حقيقت، بلكه تبيين اين معناست كه چگونه دين فهميده مي‌شود و چگونه اين فهم تحوّل مي‌پذيرد. و بر آن است كه تا راز فهم دين و تحول فهم ديني به دست نيفتد، كار احيانيم خام خواهد ماند. بدين قرار نظرية قبض و بسط كه در اصل يك نظرية تفسيري ـ معرفت‌شناختي است به كلام و عرفان و اصول هم متعلق مي‌شود. به كلام تعلق دارد چراكه به دين‌شناسي متعلّق است و آشكار مي‌كند كه مفروضات پيشين ما و انتظارات ما از دين و شناخت ما از انسان تا كجا بر درك ما از كتاب و سنت‌تأثير مي‌نهد. اصولي است، چراكه معلوم مي‌‌كند حاجت فقيه در استنباط، به كدام علوم است. و مفروضات نهان و آشكار او، چه دخالت پردامنه‌اي در افتا و فهم فقهي او دارند و ظاهر مي‌كند كه ظهور در گرو چيست و اجتهاد در فروع چرا محتاج اجتهاد در اصول است و فقه تا كجا از كلام مشروب مي‌شود. عرفاني است چراكه شريعت و طريقت و حقيقت را معنا مي‌كند كه سه‌گونه درك و تلقي از دين‌اند و هركدام در خود طايفه‌اي و فرزند ديدگاهي و راز نزاع جاوادنة فيلسوفان و فقيهان و عارفان را نيز به دست مي‌دهد كه هر يك با تكيه بر تجارب و اندوخته‌هاي پيشين خود، سه معنا را در دين مي‌ديدند و بر سر آنها با هم چالش در پرتو اين نظرية تفسيري، بخوبي دليل ورود اجتناب‌ناپذير محكم و متشابه در كتاب و سنّت و از جمله در فقه و بل در تفسير تاريخ آشكار مي‌شود و از آن بالاتر، معلوم مي‌شود كه چرا احكام و تشابه نحوّل‌پذيرند. و چنان نيست كه آيه‌اي يا عبارتي هميشه محكم يا براي هميشه متشابه بماند. تفسير به رأي نيز معناي واضحي مي‌يابد و روشن مي‌شود كه چرا به دليل نبودن نظريه‌اي معرفت‌شناختي هرچه در تحليل معناي آن كه بيشتر سخن گفته‌اند، گره را كورتر كرده‌اند و چرا داشتن چنان نظريه‌اي حلّال مشكل است. و نيز تبيين مي‌كند كه تفسير بي‌رأي نيز معناي واضحي مي‌يابد و روشن مي‌شود كه چرا به دليل نبودن نظريه‌اي معرفت‌شناختي هرچه در تحليل معناي آن كه بيشتر سخن گفته‌اند، گره را كورتر كرده‌اند و چرا داشتن چنان نظريه‌اي حلاّل مشكل است. و نيز تبيين مي‌كند كه تفسير بي‌رأي ممكن نيست و سخن در نوع رأي است نه در نفي رأي. تأويل و تفسير موضوعي هم در پرتو آن نظريه چهرة روشني پيدا مي‌كند. ...

شناسنامه:

قبض و بسط تئوریك شریعت نظریۀ تكامل معرفت دینی

عبدالكریم سروش

طراح گرافیك: شعیب ابوالحسنی

ناظر فنی: سید هاشم فاطمی

نوبت چاپ: دوازدهم/ زمستان 92

چاپ و صحافی: طیف نگار

شمارگان: 2000 نسخه

قیمت: 320000 ریال

 

:فهرست مطالب:

فهرست تفصیلی

مقدمۀ ناشر

مقدمۀ طبع سوم

مقدمۀ طبع دوم

دیباچه (مقدمۀ طبع اول)

بخش اول

فهم دین و كلام جدید

بخش دوم

قبض و بسط تئوریك شریعت (1)

قبض و بسط تئوریك شریعت (2)

قبض و بسط تئوریك شریعت (3)

قبض و بسط تئوریك شریعت (4)

بخش سوم

موانع فهم نظریۀ تكامل معرفت دینی (1)

موانع فهم نظریۀ تكامل معرفت دینی (2)

موانع فهم نظریۀ تكامل معرفت دینی (3)

بخش چهارم

لب لباب قبض و بسط تئوریك شریعت

قبض و بسط در میزان نقد و بحث

ضمائم

نقدها را بود آیا كه عیاری گیرند

عمارت كردن قلعۀ سلطان

دعوی درویشی و وعدۀ خاموشی

پاسخ به مقالۀ «ثبات و تغییر در اندیشۀ دینی»

بازآموزی پارادوكس تأیید، فكر دینی و جدال با مدعی

فهرست اعلام

الف ـ نام اشخاص

ب ـ نام كتاب‌ها

books: